Nowe spojrzenie na forty w Krakowie – eksperci debatują nad ich przyszłością
24 września 2026 roku Fort 52a Jugowice stał się miejscem ważnej dla miasta i regionu debaty, skupiającej się wokół przyszłości krakowskich i europejskich fortyfikacji. Podczas międzynarodowej konferencji „TWIERDZE: OD-NOWA. Dziedzictwo – Społeczność – Turystyka” spotkali się przedstawiciele samorządów, instytucji kultury, naukowcy oraz praktycy z dziedziny turystyki, by wspólnie zastanowić się, jak dawne zabudowania obronne mogą przysłużyć się współczesnym mieszkańcom.
Wspólna troska o dziedzictwo – wymiana doświadczeń miast europejskich
Wśród uczestników wydarzenia nie zabrakło zarówno osób z Krakowa, jak i gości z miast partnerskich projektu SCT HUB – Alba Iulia (Rumunia), Wenecji (Włochy) oraz Bragi (Portugalia). Wspólne rozmowy dotyczyły zarówno lokalnych przykładów, jak Twierdza Kraków, Przemyśl czy Srebrna Góra, jak również europejskich obiektów, takich jak Cytadela Alba Carolina czy Fort Marghera. Prelegenci dzielili się pomysłami na skuteczną rewitalizację i mądre zarządzanie historycznymi fortami, by służyły one zarówno mieszkańcom, jak i odwiedzającym.
Fortyfikacje jako część miasta i codziennego życia
Jedną z najważniejszych kwestii, na którą zwracano uwagę, była rola dawnych fortów w tkance miejskiej XXI wieku. Eksperci podkreślali, że takie miejsca to nie tylko zabytki, ale także potencjalne przestrzenie publiczne, centra aktywności społecznej, edukacyjnej i kulturalnej. Dzięki współpracy m.in. władz miasta, organizacji pozarządowych oraz mieszkańców, można przywracać im nowe funkcje. Coraz częściej forty stają się terenami rekreacyjnymi, miejscami integracji czy wydarzeń lokalnych.
Zielona infrastruktura i nowe szlaki turystyczne
Przykład Krakowa pokazuje, że fortyfikacje mają także wartość przyrodniczą. Wkomponowane w zielone tereny obrzeży miasta, umożliwiają wytyczanie tras pieszych i rowerowych, promując mniej znane, lecz atrakcyjne zakątki. Dla turystów i mieszkańców to szansa na aktywność na świeżym powietrzu oraz poznawanie historii okolicy w przystępny sposób.
Organizatorzy i partnerzy – kto stoi za wydarzeniem?
Organizatorem konferencji był Wydział ds. Turystyki Urzędu Miasta Krakowa, który realizuje projekt SCT HUB – Codesign the Future of Sustainable Cultural Tourism, finansowany z funduszy European Urban Initiative. Współpracę zapewnili m.in. Zarząd Budynków Komunalnych, Muzeum i Centrum Ruchu Harcerskiego / Muzeum Krakowa oraz Małopolska Organizacja Turystyczna. Tak szerokie partnerstwo umożliwiło prezentację różnych perspektyw i pomysłów.
Otwarta rozmowa o przyszłości i korzyściach dla mieszkańców
Ważnym elementem spotkania była dyskusja na temat konkretnych osiągnięć: m.in. uzyskania przez Twierdzę Przemyśl statusu Pomnika Historii czy ożywienia zabytków poprzez działalność lokalnych społeczności. Uczestnicy zgodnie podkreślali, że międzynarodowa wymiana doświadczeń pozwala korzystać z najlepszych praktyk i wdrażać je u nas. Dzięki temu fortyfikacje mogą stać się nie tylko atrakcją turystyczną, ale i realną wartością w codziennym życiu mieszkańców.
Konferencja „TWIERDZE: OD-NOWA” pokazała, że przyszłość historycznych fortów to nie tylko ochrona zabytków, ale także innowacyjne wykorzystanie ich potencjału w służbie miasta i lokalnej społeczności. Zainteresowani mieszkańcy mogą spodziewać się nowych inicjatyw i wydarzeń, które wyciągną fortyfikacje z cienia przeszłości i nadadzą im nowy, żywy charakter.
Źródło: facebook.com/TurystykaKrakowPL